
Hardal Mikrofilizi
Brassica juncea / Sinapis alba · Turpgiller (Brassicaceae)
Ayrıca bilinen adları: Hardal filizi
Tabağa karakter katan filiz: taze hardal-wasabi arası keskinliğiyle et yemeklerinin, sandviçlerin ve Asya mutfağının vazgeçilmezi. Üstelik turp kadar kolay yetişir.
Yayına hazırlayan: Emre Demirler ·
Bu türü takvimime ekle- Hasat süresi
- 6-10 gün
- Zorluk
- Kolay
- Islatma
- Gerekmez
- Karanlık evre
- 3 gün
- Tohum miktarı
- 12-18 g / 25×35 cm tepsi
- Verim
- Tepsi başına yaklaşık 150-250 g taze filiz
Hardal Mikrofilizi Nedir?
Hardal mikrofilizi, kahverengi hardal (Brassica juncea) veya beyaz/sarı hardal (Sinapis alba) tohumlarından yetiştirilen, 6-10 günde hasat edilen genç fidedir. İnce gövdeli, geniş çenek yapraklı ve hızlı büyüyen bir turpgildir.
Tohumu sofralarımızdaki hardal sosunun ham maddesi olan bu bitkinin filizi, sosun sirkeli-işlenmiş tadı yerine taze, yeşil ve canlı bir keskinlik taşır. Kahverengi hardal çeşitleri daha keskin (wasabiye yakın), sarı hardal daha yumuşaktır. 'Mizuna' ve 'Red Giant' gibi Asya hardalları da mikrofiliz olarak popülerdir.
Turpgil ailesinin üyesi olarak glukozinolat bileşikleri, A, C ve K vitaminleri içerir. Çok hızlı çimlenmesi ve neredeyse hiç sorun çıkarmaması nedeniyle turpla birlikte 'en kolay mikrofilizler' listesinin başında yer alır.
Tadı Nasıldır?
Belirgin ve dolu bir keskinlik: taze hardal sosuyla wasabi arası, burna hafifçe çıkan sıcak bir baharat tadı. Kahverengi çeşitlerde keskinlik yüksek, sarı hardalda orta düzeydedir. Küçük miktarı bile yemeğe net bir karakter verir.
Faydaları ve Besin Değeri
- ✦Glukozinolatlar ve izotiyosiyanatlar (keskin tadın kaynağı olan antioksidan bileşikler)
- ✦K vitamini ve A vitamini
- ✦C vitamini
- ✦Kalsiyum, demir ve manganez
- ✦Çok düşük kalori
Hardal Mikrofilizi Nasıl Yetiştirilir?
Toplam süre: ekimden hasada yaklaşık 6-10 gün. Referans tepsi (25×35 cm) için 12-18 g tohum yeter; kendi tepsi ölçünüze göre miktarı tohum hesaplama aracı verir. Aşağıdaki adımları takip edin:
- 1
Tohum seçimi
25×35 cm tepsi için 12-18 g hardal tohumu yeterlidir. Keskin tat için kahverengi hardal, yumuşak tat için sarı hardal, kırmızı yaprak için 'Red Giant' seçin. Baharatçıdan alınan bütün hardal tohumları da genellikle çimlenir.
- 2
Harcı hazırlayın
2-3 cm nemli ekim harcı serin ve yüzeyi düzleyin. Hardal keçe ve cocopeat üzerinde de çok iyi büyür.
- 3
Ekin (ıslatmadan)
Hardal tohumları ıslanınca etraflarında jel benzeri bir tabaka (müsilaj) oluşturur; bu yüzden asla önceden ıslatmayın. Kuru tohumu eşit serpin ve üzerine spreyle su verin.
- 4
Karanlık evre (1-3. gün)
2-3 gün karanlıkta tutun, günde 1-2 kez nemlendirin. Hardal genellikle 1-2 günde çimlenir; turptan bile hızlı olabilir.
- 5
Işığa alın (3-5. gün)
2-3 cm boyda ışığa alın; yapraklar 1 günde yeşillenir. Alttan sulamaya geçin. Hardal serin-ılık ortamda (18-24°C) en iyi sonucu verir.
- 6
Hasat edin (6-10. gün)
4-7 cm boyda, çenek yapraklar tam açıkken kesin. Erken hasat daha yumuşak, geç hasat daha keskin tat verir; damak zevkinize göre gün seçin.
Ekiminizi gün gün takip etmek ister misiniz?
Yetiştirme takvimine ekleyin; ıslatma, karanlık evre, ışık ve hasat günlerini sizin yerinize hesaplasın.
Takvime Ekle →Hardal Yetiştirirken Sık Görülen Sorunlar
Bu tür aşağıdaki belirtilere diğer türlerden daha yatkındır. Her biri belirtiden nedene ve çözüme giden kendi sayfasına bağlanır.
Mikrofilizler Acı Geliyor
Tat beklediğimden çok daha acı veya keskin
Düzensiz ve Seyrek Çimlenme
Tohumların bir kısmı çimlendi, bir kısmı hiç açmadı
Belirtiniz burada yoksa tüm belirtilerin listesine bakın ya da teşhis aracıyla cevaplarınızı bilinen nedenlere karşı denetleyin.
Nasıl Tüketilir?
- ▸Çiğ kullanın; keskin bileşikler ısıyla dakikalar içinde kaybolur.
- ▸Baharat gibi düşünün: bir tabakta bir-iki tutam genellikle yeterlidir.
- ▸Yumuşak mikrofilizlerle (ayçiçeği, karalahana) karıştırarak keskinliği ayarlayın.
- ▸Hardal sosu yerine sandviçte doğrudan filizini kullanmayı deneyin; tazeliği bambaşkadır.
Hangi Yemeklerde Kullanılır?
- 🍽 Rozbif, biftek ve ızgara etlerin yanında (hardal sosunun taze hali)
- 🍽 Sosisli ve burgerlerde sos yerine
- 🍽 Sushi, sashimi ve poke kaselerinde wasabi dokunuşu
- 🍽 Yumurtalı kahvaltılarda: sahanda yumurta ve omlet üzerine
- 🍽 Patates püresi ve fırın patates üzerine
- 🍽 Peynir tabaklarında olgun peynirlerin yanında
Hardal ile tarifler
Sos ve mezeler
Hardal Filizli Yoğurtlu Sos
10 dk · Yaklaşık 250 g sos (4 kişilik)
Kahvaltı, sandviç ve tost · yerine kullanılabilir
Turp Filizli Beyaz Peynirli Sandviç
10 dk · 2 sandviç
Kahvaltı, sandviç ve tost · yerine kullanılabilir
Tere Filizli Yumurta Ezmesi
15 dk · 2 kişilik ezme (yaklaşık 1 küçük kâse)
Nasıl Saklanır?
- ❄Yıkamadan, kağıt havlulu kilitli kapta buzdolabında 5-7 gün saklanır.
- ❄Turpgil dayanıklılığı hardalda da vardır; renk ve keskinliğini iyi korur.
- ❄Keskinlik saklandıkça hafifçe azalır; en yoğun tat hasat günündedir.
- ❄Tepside bekletme turptaki gibi sınırlıdır; hasat zamanı geçince gövde liflenir.
1 Porsiyon Ne Kadar?
Bir porsiyon 10-20 g'dır; keskinliği nedeniyle mikrofilizlerin en az gramla kullanılanlarındandır. Garnitür olarak tabak başına 5-10 g yeterlidir. Bir tepsi kalabalık bir sofraya haftalarca keskinlik sağlar.
Sık Sorulan Sorular
▸Hardal tohumunu neden ıslatmamak gerekiyor?
Hardal, chia ve roka gibi müsilajlı tohumdur: suyla temas edince etrafında jel oluşturur. Önceden ıslatılırsa taneler birbirine yapışır, eşit ekim imkansızlaşır ve jel tabakası hava alışverişini keserek çürümeye yol açar. Kuru ekip üstten spreylemek doğru yöntemdir.
▸Aktardan/baharatçıdan aldığım hardal tohumu çimlenir mi?
Bütün (öğütülmemiş) ve görece taze olması şartıyla genellikle evet. Sarı hardal tohumları baharatçılarda kolay bulunur ve çoğu zaman %70-80 çimlenir. Küçük bir miktarla test ekimi yapıp sonuca göre devam edin; düzenli üretim için ekimlik tohum daha istikrarlıdır.
▸Hangi hardal çeşidi en keskin?
Kahverengi/esmer hardal (Brassica juncea) en keskinidir ve wasabiye en yakın tadı verir. Sarı/beyaz hardal (Sinapis alba) daha yumuşaktır. 'Red Giant' gibi kırmızı yapraklı Asya hardalları orta keskinlikte olup görsellik de sunar.
▸Hardal filizi mideyi rahatsız eder mi?
Normal porsiyonlarda (10-20 g) sağlıklı bireylerde sorun beklenmez. Keskin izotiyosiyanat bileşikleri hassas midelerde yüksek miktarda rahatsızlık verebilir; reflü veya gastrit varsa az miktarla başlayın. Herhangi bir turpgil alerjisi olanlar dikkatli olmalıdır.
▸Hardal filizi keskinliğini kaybetti, neden?
Keskin bileşikler uçucudur: geç hasat sonrası uzun saklama, yıkayıp bekletme ve ısı keskinliği azaltır. En yoğun tat için hasadı tüketim gününe denk getirin ve filizleri servise dek buzdolabında, yıkamadan bekletin.
Benzer türler
- Turp MikrofiliziAynı aile: Turpgiller · 6-8. gün
- Brokoli MikrofiliziAynı aile: Turpgiller · 7-10. gün
- Tere MikrofiliziAynı aile: Turpgiller · 5-8. gün
Tüm türleri süre, zorluk, tohum ve verime göre yan yana görmek için karşılaştırma tablosu.