Hangi Mikrofilizi Yetiştirmeliyim?
14 tür arasında seçim yapmak ilk bakışta zor görünür ama karar beş soruya indirgenebilir: deneyiminiz, tat tercihiniz, nasıl tüketeceğiniz, önceliğiniz ve ortam sıcaklığınız. Testi doldurun; size en uygun üç türü gerekçeleriyle sıralayalım.
Yayına hazırlayan: Emre Demirler · ·
En kolay mikrofilizler
Kolay demek: ıslatma gerektirmemek ya da basit ıslatmayla yetinmek, yüksek oranda çimlenmek, hızlı boylanmak ve küf sorununa yatkın olmamak. Aşağıdaki üç tür bu ölçütlerin tamamını karşılar.
Tere Mikrofilizi
Keskin biberli, ferahlatıcı · 5-8 günde hasat · ıslatma gerekmez
Turp Mikrofilizi
Belirgin baharatlı, çıtır · 6-8 günde hasat · ıslatma gerekmez
Hardal Mikrofilizi
Keskin, wasabi tadında · 6-10 günde hasat · ıslatma gerekmez
En hızlı yetişenler
Hasat gününe göre sıralama. Bir öğün için taze filiz yetiştirmek istiyorsanız bu üçünden başlayın.
Tada göre seçim
Türler arasındaki en büyük fark tatta. Beş grup ve her grubun hangi türleri kapsadığı:
Baharatlı ve keskin sevenler
Taze turp ve hardal sosunun keskinliğini arayanlar için. Et yemekleri, sandviç ve Asya mutfağında karakter katar.
Yumuşak ve nötr tat isteyenler
Her yemeğe uyan, çocukların da sevdiği grup. Smoothie ve salatalarda baskın çıkmaz.
Doyurucu ve çıtır arayanlar
Garnitür değil ana yeşillik olarak kase kase yenebilen, protein oranı yüksek grup.
Farklı bir şey deneyecekler
Alışılmadık aroma ve görsellik. Deneyim gerektirir ama tabakta fark yaratır.
İçecek olarak tüketecekler
Çiğnenerek yenmez, suyu sıkılır. Vidalı bir katı meyve sıkacağı gerekir.
14 türün karar tablosu
Tüm ölçütler bir arada. Sütun başlıklarına göre kendi önceliklerinizle karşılaştırabilirsiniz.
| Tür | Zorluk | Hasat | Islatma | Tat | Kullanım |
|---|---|---|---|---|---|
| Brokoli | Kolay | 7-10 gün | Gerekmez | Hafif acımsı, taze lahana | Salata + garnitür |
| Turp | Kolay | 6-8 gün | Gerekmez | Belirgin baharatlı, çıtır | Salata + garnitür |
| Ayçiçeği | Orta | 8-12 gün | 10 saat | Fındıksı, tatlımsı, çıtır | Salata + garnitür |
| Mercimek | Kolay | 7-10 gün | 10 saat | Tatlımsı, bezelyemsi | Salata + garnitür |
| Karalahana | Kolay | 8-10 gün | Gerekmez | Yumuşak, tatlımsı | Salata + garnitür |
| Amaranth | İleri | 8-12 gün | Gerekmez | Topraksı, pancarımsı | Garnitür |
| Hardal | Kolay | 6-10 gün | Gerekmez | Keskin, wasabi tadında | Garnitür |
| Buğday Çimi | Orta | 8-12 gün | 10 saat | Yoğun yeşil, suyu sıkılır | Suyu sıkılır |
| Bezelye | Kolay | 10-14 gün | 10 saat | Tatlı, çıtır taze bezelye | Salata + garnitür |
| Tere | Kolay | 5-8 gün | Gerekmez | Keskin biberli, ferahlatıcı | Salata + garnitür |
| Kırmızı Lahana | Kolay | 8-12 gün | Gerekmez | Tatlı lahana, çok hafif acımsı | Salata + garnitür |
| Pancar | Orta | 10-14 gün | 6 saat | Topraksı tatlı, kırmızı gövde | Salata + garnitür |
| Rezene | Orta | 10-16 gün | Gerekmez | Anason aromalı, hafif tatlı | Garnitür |
| Kişniş | İleri | 14-21 gün | 10 saat | Yoğun kişniş, sabun-limon notası | Garnitür |
Türü seçtikten sonra tohum miktarını hesaplayın ve ekimi takvime ekleyin. Yetiştirme sürecinin tamamı için Nasıl Yetiştirilir? sayfasına göz atın.
Sık sorulan sorular
▸En kolay mikrofiliz hangisi?
Kolay grupta 8 tür var: brokoli, turp, mercimek, karalahana, hardal, bezelye, tere, kırmızı lahana. Ortak özellikleri yüksek oranda çimlenmek, hızlı boylanmak, küf sorununa yatkın olmamak ve ıslatma gerektirmemek ya da basit bir ıslatmayla yetinmek. Zorlu grupta ise amaranth, kişniş bulunur: amaranthın toz inceliğindeki tohumunu eşit ekmek zordur ve narin gövdesi üstten sulamayı kaldırmaz; kişniş ise 14-21 gün sürer, düzensiz çimlenir ve uzun süre nemli kaldığı için küf riski yüksektir.
▸En hızlı yetişen mikrofiliz hangisi?
Tere, 5-8 gün ile en hızlısıdır. Onu Turp (6-8 gün) ve Hardal (6-10 gün) izler. En uzun süren türler kişniş (14-21 gün) ve rezene (10-16 gün). Bu süreler ekim gününden hasada kadardır ve ıslatma süresi dahil değildir.
▸İlk kez yetiştireceğim, hangi türle başlamalıyım?
Turp ile başlayın: ıslatma gerektirmez, 6-8 günde hasada gelir, hata affeder ve tohumu her yerde bulunur. Tek uyarı tadının belirgin biçimde baharatlı olmasıdır; keskinlik istemiyorsanız aynı kolaylıkta olan brokoli veya kırmızı lahana daha yumuşak bir başlangıç sunar. Daha da hızlısını istiyorsanız tere 5-7 günde hasada gelir, ancak hasat penceresi dardır: bir-iki gün gecikme tadı acılaştırır, dolayısıyla ilk denemede turp kadar affedici değildir.
▸En besleyici mikrofiliz hangisi?
Tek bir kazanan yoktur; türler farklı bileşenlerde öne çıkar. Brokoli sülforafan, ayçiçeği ve bezelye protein, karalahana K ve A vitamini, mercimek folat, kırmızı lahana ve pancar antosiyanin ile betalain, buğday çimi klorofil bakımından öne çıkar. En iyi strateji dönüşümlü olarak farklı türler yetiştirmektir.
▸Aynı tepside birden fazla tür ekebilir miyim?
Önerilmez. Türlerin karanlık evre süreleri ve hasat günleri farklıdır; aynı tepside biri hasada gelirken diğeri henüz karanlık evrede olabilir. Karışım isterseniz ayrı tepsilerde yetiştirip hasat sonrası karıştırmak daha iyi sonuç verir. İstisna: hasat süreleri ve karanlık evresi yakın türler birlikte ekilebilir — tere + turp ya da brokoli + kırmızı lahana gibi.
▸Bu test nasıl çalışıyor?
Beş sorunun cevaplarına göre 14 türü puanlar: zorluk seviyesi deneyiminizle, tat sınıfı tercihinizle, tüketim biçimi kullanım planınızla, öncelik (hız/bütçe/görsellik) ve ortam sıcaklığınız türün sıcaklık tercihiyle eşleştirilir. Puanlama rehber sayfalarında yayınlanan verilerin aynısını kullanır, dolayısıyla sonuç ile rehber bilgileri her zaman tutarlıdır.