Mikrofiliz Kaynakçası

Rehberimizde besin değerleri ve sağlık etkileriyle ilgili paylaşılan her ifade hakemli bir bilimsel yayına dayanır ve bu kaynaklar şeffaf bir şekilde listelenir. Her kaynağın altında sitemizde hangi bulguyu desteklediği ve hangi sayfalarda atıf aldığı açıkça belirtilmektedir. İlgili bilgileri okuduğunuz sayfadan doğrudan kaynağına, kaynak üzerinden de ilgili tüm sayfalara kolayca ulaşabilirsiniz.

Kaynağın söylediği ile sayfada yazan uyuşmuyorsa ya da bir künyede hata görürseniz bize yazabilirsiniz. Bildiriminizi inceler, gerekirse sayfayı düzeltiriz. Bir sayfaya kaynak eklendiğinde bu liste de aynı gün güncellenir.

Aşağıda besin değerleri ve sağlık etkilerinin dayandığı uluslararası hakemli yayınlar listelenmektedir. Her kaydın altında ilgili yayının sitemizde hangi veriyi desteklediği ve hangi sayfalarda yer aldığı gösterilmektedir.

1. 1. Di Gioia F, Hong JC, Pisani C, Petropoulos SA, Bai J, Rosskopf EN (2023). Yield performance, mineral profile, and nitrate content in a selection of seventeen microgreen species. Frontiers in Plant Science 14:1220691. Yayına git

   17 mikrofiliz türünde tür bazında verimi (g/m² ve mg/sürgün), makro ve mikro element içeriğini ve nitrat aralığını verir. Brokoli, ayçiçeği ve tere gibi Xiao 2012'de bulunmayan türleri de kapsar. Yayın açık erişimlidir.

   Geçtiği sayfalar:Kimler Dikkat Etmeli?·Ölçülmüş Besin Değerleri

2. 2. Teng J, Liao P, Wang M (2021). The role of emerging micro-scale vegetables in human diet and health benefits — an updated review based on microgreens. Food & Function 12(5):1914-1932. Yayına git

   Mikrofilizlerin besin bileşimi, gıda güvenliği ve sağlık etkilerini derleyen güncel bir literatür taramasıdır.

   Geçtiği sayfalar:Mikrofiliz Faydaları·Gıda Güvenliği ve Hijyen

3. 3. Ghoora MD, Babu DR, Srividya N (2020). Nutrient composition, oxalate content and nutritional ranking of ten culinary microgreens. Journal of Food Composition and Analysis 91:103495. Yayına git

   Sekiz botanik aileden on mikrofiliz türünde besin bileşimi ve oksalat ölçümü. Oksalatın mikrofilizlerde düşük düzeyde bulunduğu sonucu bu çalışmaya dayanır.

   Geçtiği sayfalar:Kimler Dikkat Etmeli?

4. 4. Riggio GM, Wang Q, Kniel KE, Gibson KE (2019). Microgreens—A review of food safety considerations along the farm to fork continuum. International Journal of Food Microbiology 290:76-85. Yayına git

   Mikrofiliz üretim zincirinde mikrobiyolojik gıda güvenliği riskleri, patojen bulaşma yolları ve filizlerle (sprout) karşılaştırma bu derlemeye dayanır.

   Geçtiği sayfalar:Gıda Güvenliği ve Hijyen

5. 5. Xiao Z, Codling EE, Luo Y, Nou X, Lester GE, Wang Q (2016). Microgreens of Brassicaceae: mineral composition and content of 30 varieties. Journal of Food Composition and Analysis 49:87-93. Yayına git

   30 turpgil mikrofilizinde makro ve mikro mineral ölçümlerini içerir; potasyum, kalsiyum, demir ve çinko bakımından iyi kaynak oldukları sonucu bu çalışmaya dayanır.

   Geçtiği sayfalar:Mikrofiliz Faydaları

6. 6. Xiao Z, Bauchan G, Nichols-Russell L, Luo Y, Wang Q, Nou X (2015). Proliferation of Escherichia coli O157:H7 in soil-substitute and hydroponic microgreen production systems. Journal of Food Protection 78(10):1785-1790. Yayına git

   Mikrofiliz yetiştirme sistemlerinde E. coli O157:H7 patojeninin çoğalma dinamikleri ve doku içi yerleşim (internalizasyon) bulguları bu çalışmadan alınır.

   Geçtiği sayfalar:Gıda Güvenliği ve Hijyen

7. 7. Xiao Z, Lester GE, Luo Y, Wang Q (2012). Assessment of vitamin and carotenoid concentrations of emerging food products: edible microgreens. Journal of Agricultural and Food Chemistry 60(31):7644-7651. Yayına git

   25 ticari mikrofiliz türünde C, E ve K1 vitamini ile karotenoid ölçümlerini içerir; çenek yaprakların olgun yapraklardan daha yüksek besin yoğunluğu taşıdığı bulgusu ve tür bazında en yüksek değerler bu çalışmadan alınır.

   Geçtiği sayfalar:Mikrofiliz Faydaları·Kimler Dikkat Etmeli?·Ölçülmüş Besin Değerleri

8. 8. EFSA Panel on Biological Hazards (BIOHAZ) (2011). Scientific Opinion on the risk posed by Shiga toxin-producing Escherichia coli (STEC) and other pathogenic bacteria in seeds and sprouted seeds. EFSA Journal 9(11):2424. Yayına git

   Tohum kaynaklı STEC ve Salmonella riskleri, tohum partilerinin izlenebilirliği ve tohum dezenfeksiyon yöntemlerinin mikrobiyolojik sınırları EFSA bilimsel görüşüne dayanır.

   Geçtiği sayfalar:Gıda Güvenliği ve Hijyen

9. 9. Fahey JW, Zhang Y, Talalay P (1997). Broccoli sprouts: an exceptionally rich source of inducers of enzymes that protect against chemical carcinogens. Proceedings of the National Academy of Sciences 94(19):10367-10372. Yayına git

   Johns Hopkins çalışması; 3 günlük brokoli filizlerinin olgun bitkiye kıyasla 10-100 kat daha yüksek glukorafanin içerdiği bulgusunu verir. Bulgu filizler (sprout) için geçerlidir; mikrofiliz için gösterilmemiştir.

   Geçtiği sayfalar:Mikrofiliz Faydaları

Aşağıda Türkiye'deki üniversite ve araştırma kurumlarından çıkmış, hakemli dergilerde yayımlanmış mikrofiliz araştırmaları kronolojik olarak sıralanmaktadır. Bu çalışmalar toplam 11 farklı akademik dergide yayımlanmış olup 2022-2026 yılları arasını kapsamaktadır. Çalışmaların 12 adedi doğrudan DOI bağlantısına sahiptir. Araştırmaların ele aldığı temel sorular ve bulguların Türkçe özetleri Türkiye'de Araştırmalar sayfamızda ayrıntılı olarak incelenebilir; bu bölümde ise çalışmaların bibliyografik künyeleri sunulmaktadır.

1. 1. Irmak E., Turan A., Taşcı Durgut F., Eryılmaz Açıkgöz F., Özdüven F. (2026). Effects of different LED light wavelengths on the growth and antioxidant activity of red cabbage microgreens. International Journal of Agriculture, Environment and Food Sciences:96-100. DOI: 10.31015/jaefs.2026.1.11

   Araştırma · Türkçe özeti

2. 2. Karakiş A., Deniz D., Eryılmaz Açıkgöz F., Taşcı Durgut F., Özdüven F. (2026). Effect of different growth media on some agromorphological features of red cabbage microgreens. International Journal of Agriculture, Environment and Food Sciences:125-131. DOI: 10.31015/jaefs.2026.1.14

   Araştırma · Türkçe özeti

3. 3. Ceylan F., Arslan R., Akçay Ç. (2026). Tarımsal atıklardan üretilen kompost ve kompost sulu özütünün Lepidium sativum mikroyeşilliklerinin verim ve besinsel içeriği üzerindeki etkileri. Biological Diversity and Conservation 19(1):25-35. DOI: 10.46309/biodicon.2026.1796380

   Araştırma · Türkçe özeti

4. 4. Çakır A., Sarıyer T., Özbay N. (2025). Determination of quality characteristics in mature parsley (Petroselinum hortense) plants, parsley microgreens, and primed parsley microgreens. Black Sea Journal of Agriculture 8(1):96-102. DOI: 10.47115/bsagriculture.1595301

   Araştırma · Türkçe özeti

5. 5. Balık S., Daşgan H. Y. (2025). Altı farklı mikroyeşillikte ekim yoğunluğunun büyüme parametreleri üzerine etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi 28(3):661-671. DOI: 10.18016/ksutarimdoga.vi.1574906

   Araştırma · Türkçe özeti

6. 6. Tıraş S., Kaya Kartal Y., Özalp Ünal D., Ercan N., Sel T. (2025). Antioxidant content analysis of microgreen radish and parsley and evaluation of their antiproliferative effects in chronic lymphocytic leukemia cells. Türk Tarım – Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi 13(6):1435-1442. DOI: 10.24925/turjaf.v13i6.1435-1442.7506

   Araştırma · Türkçe özeti

7. 7. Özkan İ., Atasoy S., İpek F., Özdemir M. N., Balkaya A. (2025). Farklı renklerde LED ışıklarının turp mikro filizlerinde vejetatif büyüme üzerine etkisinin incelenmesi. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 8(2):123-132. DOI: 10.38001/ijlsb.1681003

   Araştırma · Türkçe özeti

8. 8. Kutlu P., Güneş E. (2025). Mikro filizlerin izdüşümleri: bir bibliyometrik analiz incelemesi. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi 8(3):607-621. Yayına git

   Araştırma · Türkçe özeti

9. 9. Tunçtürk R., Yolcu M. S., Tunçtürk M., Şelem E., Nohutçu L. (2024). Bazı Salvia L. türlerine ait mikroyeşillerin biyokimyasal ve besin elementi içeriklerinin araştırılması. Akademik Ziraat Dergisi 13(1):149-158. DOI: 10.29278/azd.1481046

   Araştırma · Türkçe özeti

10. 10. Barut Gök S., Özdüven F., Eryılmaz Açıkgöz F. (2024). Farklı hasat zamanlarının bazı mikroyeşilliklerin fenolik içerik ve antioksidan aktivitesi üzerine etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi 27(2):417-422. DOI: 10.18016/ksutarimdoga.vi.1216114

    Araştırma · Türkçe özeti

11. 11. Tunçtürk R., Yolcu M. S., Tunçtürk M., Şelem E., Nohutçu L. (2024). Investigation of the biochemical content of some plant microgreens from the Asteraceae family. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi:621-628. DOI: 10.29133/yyutbd.1480059

    Araştırma · Türkçe özeti

12. 12. Altuner F., Tunçtürk R., Oral E., Tunçtürk M. (2024). Determination of the polyphenolic contents in some cereals and legume microgreens by Dualex measurements. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 14(3):1331-1341. DOI: 10.21597/jist.1517309

    Araştırma · Türkçe özeti

13. 13. Işık S., Işık H., Aytemiş Z., Güner S., Aksoy A., Çetin B., Topalcengiz Z. (2022). Mikroyeşillikler: besinsel içeriği, sağlık üzerine etkisi, üretimi ve gıda güvenliği. Gıda 47(4):630-649. DOI: 10.15237/gida.GD22041

    Derleme · Türkçe özeti

Listede olmayan sayfalar dış kaynağa dayanmıyor. Tür rehberleri, sorun giderme sayfaları ve araçlar yetiştirme parametrelerini kullanır, hakemli yayın alıntılamaz.

Akademik bir kaynağın varlığı, oradaki laboratuvar bulgusunun evdeki tepsinizde birebir gerçekleşeceği garantisini vermez. Bu listeyi ve dayandığı verileri değerlendirirken üç temel sınırı göz önünde bulundurmak gerekir:

Filiz ile mikrofiliz aynı kavramlar değildir. Popüler literatürde en sık atıf yapılan bulgulardan biri (Fahey ve ark., 1997), üç günlük genç brokoli filizlerinde ölçülmüştür. Mikrofiliz ise fotosentez yapan daha ileri bir fidedir ve tohumdaki tüm bileşenlerin aynı yoğunlukta mikrofilizde de bulunduğunu varsaymak bilimsel olarak doğru değildir. Sitemizde bu bulgunun geçtiği tüm içeriklerde ölçümün hangi gelişim evresine ait olduğu açıkça belirtilmiştir. İki yöntem arasındaki kapsamlı fark karşılaştırma rehberimizde ayrıntılı biçimde açıklanmaktadır.

Ölçümler kontrollü laboratuvar koşullarında yapılmıştır. İncelenen çalışmaların büyük bölümü iklimlendirme kabinlerinde, sabit sıcaklık, optimize edilmiş nem ve yapay ışıklandırma altında yürütülmüştür. Ev koşullarındaki sıcaklık ve ışık dalgalanmaları nedeniyle elde edeceğiniz değerlerin laboratuvarla birebir örtüşmesi beklenmemelidir; ancak bu veriler hangi türün hangi besin öğesinde öne çıktığı veya ışık ile hasat gününün gelişimi nasıl etkilediği konusunda güvenilir bir referans sunar.

Laboratuvar bulguları doğrudan sağlık iddiası teşkil etmez. Hücre kültürlerinde (in vitro) veya hayvan deneylerinde gözlemlenen biyolojik etkiler, söz konusu gıdanın insan vücudunda mucizevi bir sonuç doğuracağı anlamına gelmez. Bu tür kayıtlar araştırmalar sayfamızda ayrı başlık altında toplanmış ve hücre kültürü olduğu özellikle vurgulanmıştır. Sitemizdeki hiçbir içerik sağlık vaadi veya tıbbi tavsiye niteliği taşımamaktadır.

Bir künyede hata, bir iddiada kaynağıyla uyuşmazlık ya da listede olması gerektiğini düşündüğünüz bir çalışma görürseniz iletisim@mikrofiliz.com adresine yazabilirsiniz. Bildirdiğiniz kaydı kaynağıyla karşılaştırır, hata varsa düzeltiriz.